اخیرا وقتی اظهار نظرهای غیر فنی ، عجولانه و تبلیغاتی بعضی ها را می خواندم لازم دیدم دست نوشته ای نسبتا طولانی که برگرفته از مطالعات علمی می باشد را بازگو نمایم .
شهر تبریز از جنوب به دامنه شمالی کوههای سهند و از شمال به کوههای عون بن علی محدود می شود یعنی محدوده شهر یک دره بسیار پهنی می باشد که رودخانه مهرانه رود در خط القعر آن در جریان است. از این کوهها 22 آبراهه به سمت این دره سرازیر می شود که تعدادی مستقیما به آجی چای و تعدادی به مهرانه رود و تعدادی هم به مسیل طبیعی که به کانال "ایلی سو" معروف است تخلیه و در نهایت به رودخانه آجی چای وارد می شوند. 14 آبراه مربوط به ارتفاعات جنوبی در مقایسه با ارتفاعات شمال با دبی زیاد وارد شهر می شوند و عموما این آبراهها جهت مناطق شهری خطرساز بوده و هستند. ناگفته پیداست که دبی های ذکر شده برای دوره های بازگشت 25 ،50 و 100 ساله می باشند که سیلابهای اخیر مربوط به زمان بازگشت 25 تا 50 ساله می باشد .
اما برای اینکه کاسه و کوزه های معضلات شهری را مثل خیلی وقتها با بی تقوایی و برای اهداف شخصی چه آگاهانه و چه نا آگاهانه به گردن شهردار یا کارکنان زحمت کش شهرداری نیاندازیم ذکر چند نقطه فنی و عمومی را ضروری می دانم.
1- وضعیت طبیعی و توپوگرافی شهر تبریز و واقع شدن در دره بسیار پهن
2- بروز سیلابهایی با دبی زیاد در دوره های بازگشت 25 تا 100 ساله که عموما بعنوان حوادث غیر مترقبه تلقی می شوند هرچند که در کشورهای پیشرفته چنین حوادثی قابل پیشگیری است .
3- نارسایی های موجود در سیستم جمع آوری و دفع آبهای سطحی و سیلاب شهر و بحثهای مدیریتی 30 سال گذشته.
4- ساخت و سازهای غیر مجاز در حریم مسیل ها و رشد بی رویه شهر با پرکردن مسیل ها و بی توجهی به حوادث طبیعی در چند دهه گذشته و علل مهاجرت حاشیه نشین ها و سیاست گذاریهای مسئولین و قبول تبعات اجتماعی این پدیده.
5- رشد شهرنشینی و افزایش سطوح نفوذ ناپذیر و در نهایت افزایش حجم روان آب و شدت سیلاب ها (جمعیت پانصد هزار نفری در سال 1355 به نزدیک دو میلیون نفر در سال 1385 یعنی 4 بر ابر در طول 30 سال و به تعبیری از هر ده سال جمعیت شهر تبریز 100 % نسبت به سال 1355 رشد داشته است.
6- ریختن نخاله و زباله در مسیل ها و وارد کردن رسوبات به داخل شهر در هنگام بارندگی .
7- عدم اجرای عملیات آبخیزداری در اطراف شهر.
8- در مسائل شهرسازی و احداث خیابانها برای مسیل ها ، زیر گذر و معبرهایی تعبیه شده ولی متناسب با حجم دبی آنها نمی باشد، لذا سرریز شدن سیلاب به داخل کوچه ها و خیابانها امری طبیعی است.
9- سیستم دفع آبهای سطحی شهر تبریز یک سیستم سنتی بر مبنای کانالها یا مجاری زیر سطحی  با تداخل فاضلاب همراه با ورود مواد زاید و جامد است که در گذشته انتخاب ابعاد و تغییرات آنها در بسیاری از موارد غیر علمی صورت گرفته است و هیچگونه انسجام و نظمی در وضع موجود نمی باشد.
10- متاسفانه شهروندان بی زحمت ترین کار در دفع مواد زاید جامعه را در رها کردن آنها بداخل جویهای آب می دانند که این معضل و مشکلات آبهای سطحی را شدید می کند.
11- عمر و دوام بسیاری از کانال ها در کوچه ها ، خیابانهای فرعی و اصلی منطبق بر مطالعاتی اساسی نبوده و حتی در بارانهای معمولی هم دچار پس زدگی می شوند.
12- در مناطقی از شهر آبهای زیر زمینی سطح اش بالاست و این بعلت کور شدن قناتهای قدیمی بلا استفاده است، که هیچ گونه اقدام فنی جهت ایمن سازی آنها صورت نگرفته و در زیر سطح شهر بصورت یک معضل پنهان مانده است.
13- برخی از کانال ها که خیلی قدیمی هم هستند بصورت آجر چینی و غیر مسلح بوده و با توجه به انتقال و وجود فاضلاب در آنها کیفیت مناسبی ندارند و بعضا با دیواره های سنگی و سقف بتنی بصورت غیر فنی اجرا شده اند که باید پلان (پروفیل) مشخصات هیدرولیکی و مشخصات سازه ای آنها بررسی مجدد شوند.
14- متولی شهر در گذشته و حال در مقابله با بحثهای وظایف سازمانی، آموزش شهروندی،  مدیریت واحد شهری، پدیده های اجتماعی حاشیه نشینی، مشکلات فضایی، اعتبارات ملی و استانی و نقش نمایندگان مجلس شورای اسلامی و مدیران استانی در اجرای طرحهای زیر بنایی شهر و ... مشخص نبوده و یقینا یک نفر یا یک نهاد مسئول نخواهد بود پس همه باید هم اندیشی و چاره جویی بکنیم نه یک سازمان مشخص.
15- کلان شهر تبریز برای اداره امور جاری خود (جمع آوری زباله، حفظ و نگهداری فضای سبز و...) با مشکلات عدیده مالی روبروست تا بماند به مسائل عمومی دیگر. شرکت واحد اتوبوسرانی و عدم پرداخت بموقع یارانه ها از سوی مسئولین ، حل معضلات ترافیکی با بودجه های هنگفت در مسیر گشایی و خرید و نصب تجهیزات ، کمبود امکانات آتش نشانی ، تخصیص بودجه های پنجاه درصد سهم شهرداری برای احداث قطار شهری ، قوانین قدیمی و ناکار آمد شهرداری و بالا رفتن مطالبات شهروندان و انتظارات به حقی که از شهرداری دارند و دهها مشکل دیگری که در ساختن پل ها و تاسیسات شهرسازی می بایستی توسط وزارتخانه دیگری صورت بگیرد ولی به گردن شهرداری ها افتاده است و از آن طرف فشار بعضی ها به مدیران اجرایی برای مناطقی که غیر مجاز ساخته شده و امروز برای گاز رسانی و آب رسانی درخواست مجوز حفاری از شهرداری برای یک عمل غیر قانونی را طلب می کنند، همان خانه هایی که در مسیل احداث شده اند. آری امروز شهرداری در عرصه های مختلف خدماتی برای رفاه مردم تلاش و هزینه میکند هرچند ناکافی است ولی با حداکثر توان تلاش می کند .

راستی چه باید کرد؟
آنچه مسلم و اجماع نظر همه مسئولین دلسوز است باید برای خدمتگذاری به این مردم نجیب تلاش شبانه روزی کرد و امروز شهرداری با تخصیص میلیاردها تومان برای پروژه هایی مثل «طرح تبادل کمربندی شمالی و جنوبی» که نیاز به 20 میلیارد تومان اعتبار دارد یا «طرح ساماندهی و آبدار نمودن مهرانه رود» که به 30 میلیارد تومان اعتبار نیاز دارد و یا «تکمیل خط اول مترو» که سالانه سهم شهرداری فقط 70 میلیارد تومان می باشد و یا همین اجرای «طرح هدایت آبهای سطحی شهر» که به 100 میلیارد تومان نیاز دارد و دهها مورد دیگری که همه نیاز شهر است ولی بدلیل محدودیت منابع مالی شهرداری و نیازمندیهای روزمره و جدید مردم اجرای آنها خارج از امکانات یک نهاد است و نیاز به یک تلاش جمعی و عمومی دارد که بارها در مسائل مختلف نامه ها و گزارش هایی تقدیم شده و باز هم ضمن ارسال مشکلات کلان شهر تبریز، از همه آنها استمداد خواهیم کرد.
بهرحال
شهرداری تبریز ضمن همدردی با مردم آسیب دیده در جریان سیلابهای اخیر اعلام می دارد که از اولین ساعات نزولات جوی در هر دو سیلاب اردیبهشت و خردادماه با کلیه امکانات فنی و نیرویی با مجموعه سازمانهای خدمات شهری از مناطق ، آتش نشانی ، موتوری ، فوریتهای امدادی و مجموعه های فنی خود در صحنه بوده و اقدامات اساسی خود را در قالب مطالعات جامع جمع آوری و هدایت آبهای سطحی جهت شناسایی کانونهای بحران  در برابر سیل ، اصلاح شبکه جمع آوری و سطح معبر ، ساماندهی و بازسازی مسیل ها و ... را شروع و امیدوارم که با همت و همدلی مسئولین و مشارکت جمعی شهروندان عزیز در همکاری یا طرحهای شهری و تحقق مدیریت واحد بحران در حوادث غیر مترقبه و تسریع در امور شهروندان و گنجاندن پروژه های مهم شهری در قالب پروژه های ملی از سوی نمایندگان محترم مجلس شورای اسلامی و تخصیص اعتبارات استثنایی برای چنین پروژه های مهم شهری شاهد شکوفایی و عمران و آبادانی شهرمان باشیم و بدانیم در اداره کلان شهر تبریز همه پاسخگوی مردم هستیم و همه باید به سهم خود تلاش کنند.
 والسلام